Rainer Maria Rilke

Malarskie krajobrazy Rilkego

Cima da Conegliano

Znalezioną w Sierre reprodukcję rysunku Cimy da Conegliano, przedstawiającą Orfeusza, najwyższego boga poezji, Baladyna Klossowska zawiesiła nad biurkiem Rilkego w jego gabinecie w Muzot.

El Greco

Obejrzałem już liczne malowidła El Greca, niektóre wprawiły mnie w niekłamany podziw… Jego dzieła należy odbierać w zgoła odmiennym wymiarze wewnętrznym. Artysta zatraca się w tym, co istniejące, jest jedynie piękną klamrą, spinającą mocniej niezwykłą wizję z rzeczami, un cabochon énorme enchâssé, dans se terrible et sublime reliquaire, olbrzymim klejnotem wtopionym w ten straszliwy i wspaniały relikwiarz.

Picasso – Les Baladins

W grudniu roku 1914 w Berlinie zobaczył Rilke u Marianne Mitford malowidło Picassa „Les Baladins”. Reprodukcja tego obrazu będzie przez cały okres wojny stać na biurku poety w jego monachijskim mieszkaniu.

Picasso – La famille des Saltimbanques

Lecz kimże są, powiedz, owi wędrowni linoskoczkowie,
ci nieco jeszcze szybciej niż my mijający, których od rana
urabia, komu, komu na uciechę
nigdy niesyta wola?

Mantegna

Kiedy dotarliśmy do Werony, kazałam zatrzymać przed fasadą S. Zeno i poprowadziłam zdumionego poetę ku chórowi za głównym ołtarzem. Poddałam myśl, by przyjrzał się malowidłu Mantegni, widniejącemu ponad naszymi głowami.

Tycjan

Jakąż radość przyniosło nam powtórne spotkanie z tymi wszystkimi rzeczami, tak drogimi naszemu sercu, rzeczami, o które drżeliśmy przez te lata wojny! Sta. Maria Gloriosa pędzla Tycjana, teraz znów na swoim miejscu nad głównym ołtarzem kościoła Frari, budziła nieopisane wrażenie. Unosząc się ku niebiosom, opromieniona jasnym światłem, jakiż tworzyła kontrast z zimną i duszną atmosferą Akademii!

Melozzo da Forlì

Podczas pobytu w Duino Rilke upodobał sobie nieduży buduar o bezpretensjonalnym wystroju, tchnący niezwykłym nastrojem intymności. Ściany pokryte były pięknymi, starymi materiami genueńskimi, które niemal niknęły pod obfitością sztychów, akwarel i pastelów. Wisiały na nich również fotografie wszelkiego formatu, zapełniając bez reszty niewielką przestrzeń pomiędzy malowidłami.

La Dame à la Licorne

Teraz już i gobelinów owej damy à la Licorne nie ma w starym zamku Boussac. Jest czas, kiedy wszystko znika z domów, a one nic już zatrzymać nie mogą.

Cézanne

Jak niemanierycznie odmienne są te obrazy, jak bardzo pozbawione troski o oryginalność, przepełnione pewnością, by każdym zbliżeniem do tysiącrakiej natury nie zagubić się, a raczej, by wobec różnorodności zewnętrznego świata, poważnie i sumiennie odkrywać niewyczerpane bogactwo własnego wnętrza.